Schitterend verjaardagsfeest Advendo

Theun Dijkstra

In gesprek met Theun Dijkstra

Theun DijkstraTheun heeft 45 jaar de trom geslagen bij Advendo en dit jaar bestaat Advendo 110 jaar. Een reden om eens met deze oud-gediende te gaan praten.
De muzikale carrière van Theun begon bij de Drumband van Advendo. Nadat hij hier een jaar of 6 had gespeeld werd hij pas ècht lid van Advendo.Hij werd bespeler van de grote trom. Een blaasinstrument vond hij maar niets, de keus was snel gemaakt. Hij leerde de trom te bespelen en ondertussen ook noten lezen. En dat is een van de mooie dingen van Advendo. Als je bij de fanfare gaat, krijg je ook een muziekopleiding. Deze wordt dan weer verzorgd door de muziekschool uit Dokkum en bekostigd door de fanfare.
Als de fanfare al spelend langskomt, lijkt het zo mooi voor de luisteraars. Maar vergis je niet; lopen en muziekmaken tegelijk is niet eenvoudig. Het is behoorlijk inspannend. Zo’n grote trom de hele tijd meesjouwen valt niet mee, maar voor de blazers is het nog moeilijker. Blazen en lopen; inspannender dan je denkt.
Wekelijks wordt gerepeteerd in de Gearkomst achter de gereformeerde kerk in Lioessens.
Muziek is wel de grote hobby van Theun. Hij genoot van elke repetitie en zeker van de optredens. Zijn eerste optreden vergeet hij nooit. Dat was bij de officiële sluiting van de Lauwerszee in 1969. Koningin Juliana was erbij en Theun was nog maar net begonnen met spelen en kon nauwelijks noten lezen. Hij sloeg er maar een slag naar! Maar Koningin Juliana is het vast niet opgevallen.
Concerten, dat waren wel de hoogtepunten. Meedoen aan concoursen. Eén keer heeft Advendo een prijs gewonnen bij het Federatiefestival in Anjum. Dat was een concours waaraan allemaal fanfares uit de voormalige gemeente Oost-Dongeradeel meededen inclusief Schiermonnikoog. Toen won Advendo de beker. Dat was in de 2e helft van de jaren 90.
In de loop der jaren zijn er uiteraard vele dirigenten geweest. Theun noemt onder andere: Draaisma, Bosma, Van der Heide, Dijkstra, De Jong, Kommerie en Spijksma.
Toen in 2014 dirigent Draaisma stopte besloot Theun om ook te stoppen. Hij had geen zin meer om nog een keer met een nieuwe dirigent te beginnen. Na 45 jaar was het genoeg geweest. In 2015 is hij erelid geworden.
Tijdens concerten wordt de afdeling slagwerk uitgebreid met allerhande percussie-instrumenten zoals pauken, bekkens, xylofoon, tamboerijn en triangel. Maar dit is slechts een kleine greep uit alle slagwerkinstrumenten die bespeeld kunnen worden.
Bij het 100 jarig bestaan van Advendo is een boek en een cd verschenen. De cd is nog te koop volgens Theun. Het boek is uitverkocht.
Theun is geboren in 1944 en getogen in Lioessens, Het oude Masterhûs, wat nu nog steeds aan het Masterpaad staat is zijn geboortehuis. Zijn vrouw haalde hij uit Niawier. Hij had haar al eens gezien toen hij in Niawier aan het werk was en had al een oogje op haar toen hij haar uiteindelijk ontmoette in het Bolwerk in Dokkum. Dat was in de 50er en 60er jaren de discotheek van Dokkum waar bandjes speelden en jongeren elkaar ontmoeten. Inmiddels zijn ze al 45 jaar getrouwd. Ze kregen 4 kinderen, 3 jongens en een meisje. De liefde voor muziek heeft hij aan ze doorgegeven. Zijn dochter speelt nog altijd bij Advendo ook al woont ze niet meer in Lioessens. Zijn vrouw heeft nooit muziek gemaakt, maar hield wel van fanfaremuziek. Dat is wel belangrijk als je met een muzikant samenwoont!
Theun heeft zijn geld altijd in de bouw verdiend. Tot lang na zijn pensioen heeft hij zich ingezet voor de Gereformeerde kerk in Lioessens. Veel in de kerk geklust en gebouwd. Inmiddels is hij daar helemaal mee gestopt. Hij luistert nog altijd graag en veel naar muziek, heeft de cd van Advendo standaard in de auto liggen. Het stuk The Pirates of the Caribbean is zijn absolute favoriet.
Op youtube staan een paar mooie opnames van Advendo. Theun is daarop ook te zien en te horen. Kijken zou ik zeggen en op 18 november naar het jubileumconcert komen luisteren. In de gereformeerde kerk om 20.00 uur.

Feike van der Zee

Wiltje Wytsma

In gesprek met Wiltsje Wytsma

Op zijn 10e kwam hij al bij Advendo, nu 51 jaar geleden. Een paar jaar kon hij niet meedoen, daarom zit hij er nu 48 jaar bij.

Muziek werd hem vrijwel letterlijk met de paplepel ingegoten. Zijn vader was al lid van Advendo en gaf in de avonduren thuis muziekles. Wiltsje lag in de bedstee en viel in slaap met de misschien niet altijd even mooie koperklanken die de leerlingen van zijn vader maakten. Maar de liefde voor muziek, en zeker voor het koper die zat er goed bij hem in!

Op zijn 10e begon hij op bugel samen met zijn 11 jaar oudere broer Gerben. Advendo bestond vrijwel niet meer, er waren nog maar 17 leden. Wiltsje werd dan ook niet gevraagd òf hij wel bij de fanfare wilde, hij moest. Maar dat was niet tegen dovemansoren gezegd. Na 10 jaar bugel stapte hij over op de tuba. Ook hier was geen keuze. Er moest gewoon iemand dat instrument bespelen en Wiltsje was de gelukkige. Later stapte hij over op de bas. Samen met zijn broer Gerben, ze zaten altijd naast elkaar. Tot Gerben in 2003 plotseling en veel te vroeg overleed.

Wiltsje’s vrouw speelde ook bugel, maar dan in de fanfare van Deinum. Bij Advendo heeft ze nooit gespeeld. Ook de 6 kinderen van Wiltsje waren niet geïnteresseerd in spelen bij de fanfare. Wiltsje vind dat toch wel jammer.

 

Ook als bestuurslid stond hij zijn mannetje. Tijdens het 100 jarig bestaan was hij voorzitter van Advendo. Voor hem is het hoogtepunt van het 100 jarig bestaan het concert in de grote tent die op het plein voor het bedrijf van Braaksma was gezet. 450 bezoekers maar liefst.

In de loop van de jaren is de muziek complexer geworden en is de rol van het slagwerk groter geworden, zo zijn er bij een concert al snel 4 slagwerkers nodig en die heeft Advendo niet. Maar net zo goed als Wiltsje ook meeblaast bij de Stedelijke Harmonie Dokkum als dat nodig is, zo kan Advendo als het nodig is ook een beroep doen op hulp van andere fanfares. En zo helpen de fanfares in regio elkaar weer.

Als bestuurslid is hij niet meer actief. Hij beperkt zich nu tot het spelen van mooie muziek. Een mars is toch wel het mooist.

Het is wel bijzonder dat Advendo nog steeds bestaat. In veel dorpen in de regio is al geen fanfare meer. Het federatieconcours wat vroeger alleen voor korpsen uit Oost-Dongeradeel was, is nu voor heel Dongeradeel. Het is jammer dat het zo terugloopt. Belangrijk is dat er werkgelegenheid is voor de jongeren in de dorpen en betaalbare woonruimte. Alleen als aan die voorwaarden voldaan wordt kan de fanfare blijven bestaan.

Wiltsje heeft veel zien veranderen in de bijna 50 jaar lidmaatschap. Niet alleen de muziek is complexer geworden, ook de blauwe rook is verdwenen uit het oefenlokaal. Ooit werd er stug gerookt tijdens de repetities, maar inmiddels is dat helemaal verdwenen.

Wie lid wil worden van Advendo moet eerst het diploma A behalen bij de muziekschool. Dat gaat via Advendo. Je leert dan wat muziektheorie, notenlezen en allerlei termen en voor je examen moet je ook een stuk blazen. Het is mogelijk dit in één jaar te halen. Hierna kan je dan verder leren, maar met A kan je met Advendo al meedoen, en er is behoefte aan muzikanten op vrijwel alle instrumenten!
Wiltsje’s mooiste herinnering is die van toen hij voor het eerst meedeed met een concours. Hij was 12 jaar en het gebeuren was in Leeuwarden. Vlak bij de plek waar het concours was, was cafe De Sambrinco’s van Anneke Douma. Na afloop van het concours ging daarnaartoe, zowel de spelers als de dorpsbewoners die meegegaan waren naar Leeuwarden. Alleen de kleintjes zoals Wiltsje mochten niet mee naar binnen. Uiteindelijk waren zij de enige nuchteren die in de bus naar huis zaten…

Als de fanfare vroeger verder weg moest werd een bus gehuurd. De plaatsen die de fanfare niet nodig had konden dan door dorpsbewoners gebruikt worden. De bus zat altijd helemaal vol, er was eigenlijk plaats tekort.

Of dat op 17 februari 2018 ook weer zo zal gaan als het Federatie Concours gehouden wordt in Holwerd moeten we nog zien. In ieder geval doen daar wel alle corpsen uit Dongeradeel aan mee en wie weet gaat Advendo in het jubileumjaar er wel weer met een prijs vandoor!

Feike van der Zee

Moarre-Ljussens yn beweging; gymnastiek voor 55+

Zoals u misschien weet is onze volksdansgroep opgeheven. Sinds 1981 waren ze elke week actief in de ‘Gearkomst’ te Lioessens. Aan een stukje folklore is letterlijk en figuurlijk een einde gekomen. Intussen heeft Koersbal het hiaat op de dinsdagmiddag opgevuld. Dit is echter maar eens in de veertien dagen. Ons idee is daarom om een soort van gymnastiek groepje op te richten. Misschien kijkt u ‘s morgens wel eens naar Nederland in beweging. Iets in deze richting; Moarre/ Ljussens in beweging. Eens in de veertien dagen op donderdagmiddag van 14.00 tot 15.00 uur met aansluitend thee en/of koffie. Bij genoeg deelname starten we omstreeks januari. Door subsidieaanvraag willen we de contributiekosten zo laag mogelijk houden. Hebt u belangstelling wilt u dan contact opnemen met de zorggroep van ‘It nije doarp’ Martje Sijtsma 321829 of Lutske Dijkstra 321860.

Rectificatie / Koffie-ochtend Lioessens

In de loop van de week werd bekend dat de restauratie van de toren van de kerk in Lioessens met een week is uitgesteld. Dat betekent dat de koffie-ochtend van dinsdag 3 oktober aanstaande wel door kan gaan. U bent welkom vanaf 9.30 uur.

De geschiedenis van Morra-Lioessens

De geschiedenis van Morra en Lioessens.

Toen de website moarre-ljussens.frl werd opgezet ontstond het idee om de geschiedenis van beide dorpen te gaan beschrijven. Op een gegeven moment maakte ik kennis met Doede Douma en merkte dat hij heel veel informatie heeft. Ik benaderde hem met het idee om samen met enige regelmaat iets te schrijven en al pratende werden we beiden steeds enthousiaster.

Dit is dus de eerste aflevering en wij hopen dat er nog vele zullen komen!

Voor ons was in eerste instantie de grote vraag waarmee te beginnen. We hadden al besloten dat we willekeurig te werk zouden gaan, dus niet chronologisch en ook niet direct de voor de hand liggende dingen te bespreken zoals de kerken of het oude station. Maar wat dan?

Opeens schoot mij te binnen dat ik een oude kaart had gezien waar de huidige Moarsterwei niet op stond. Een mooiere start op de website die de verbondenheid tussen de dorpen symboliseert dan een artikel over de huidige verbindingsweg, leek mij niet mogelijk. Zo gezegd zo gedaan. De archieven werden omgespit op zoek naar de

Straatnaambord Moarsterwei

Voor de huidige bewoners is het haast niet meer mogelijk om de Moarsterwei weg te denken. Zeker voor de inwoners van Lioessens is het een weg waar ze veel gebruik van maken. We kunnen ons nauwelijks voorstellen dat die weg er niet zou zijn. De oude melkfabriek ligt eraan, dus zo lang moet de weg er ook wel zijn.

 

Hoe zat dat dan vroeger? Was die weg niet nodig? Nee, die weg was niet nodig. Het was immers niet nodig om naar een andere plaats te gaan want elke dorp had zijn eigen voorzieningen en die waren behoorlijk compleet. Bakkers, smeden, groenteboeren, kerken, scholen, enzovoorts, je vond ze in Morra en je vond ze in Lioessens. Je hoefde het eigen dorp niet uit. Mensen uit Morra hadden in Lioessens niets te zoeken en andersom ook niet. Dus was het niet nodig om een korte rechte weg tussen beiden dorpen te hebben. Er zullen ongetwijfeld allerlei smalle paadjes tussen beide dorpen hebben gelopen, er waren nog geen auto’s hooguit een paard en wagen en een koets. Kleinschaligheid was troef, maar net als nu zijn er soms investeringen nodig die niet iedereen zomaar kan doen. Een molen vergde een dermate grote investering dat niet elk dorp die had. In Lioessens stond een graanmolen. Ongeveer op de plek waar nu de Mûnewei uitkomt op de Doarpsstrjitte. Boeren moesten met hun graan naar de molen en bakkers haalden daar hun meel weer vandaan. Het was dus noodzakelijk dat er naar de molen goede wegen liepen. Lioessens was in die tijd ook alleen maar de Doarpsstrjitte en een stukje Reinsleat. Maar die molen was dus zo belangrijk dat die het wegenpatroon voor een deel heeft bepaald. Helaas is de molen op 26 maart 1831 afgebrand en later weer opgebouwd bij Ropta. Economisch gezien was het dus belangrijker om een weg naar de molen te hebben dan een weg naar het dorp.

Maar hoe zit het dan met de Moarsterwei? Precies is het allemaal niet meer te achterhalen. Er zal ongetwijfeld een kleipaadje of iets dergelijks geweest zijn. We hebben wel gevonden dat vanaf  1852 gewerkt is aan een groot aantal wegen in Noord-Oost Friesland. Onder andere de weg vanaf de Hearrewei door Morra tot in Lioessens is toen aangelegd. Dat betrof toen een grindweg en dat was vaak de vervanging van een kleiweg. Hoeveel de weg toen gekost heeft werd niet duidelijk uit de gevonden stukken. Er wordt alleen een totaalbedrag genoemd van Fl 169.000 genoemd. Guldens dus! Dit geld was voor de weg van Dokkum via Oostrum, Ee en Engwierum naar de zeesluis; de weg van Dokkum langs Wetzens, door Metslawier, langs Ropta en Morra naar Anjum; van Metslawier naar Ee; van Wetzens naar Niawier, door Oosternijkerk en dan via de Langgrousterwei naar Peasens. De Moarsterwei is dus ontstaan in de tijd dat in deze regio de wegen voor het eerst verhard werden met grind. Voor zover we na hebben kunnen gaan ligt de weg nog steeds op hetzelfde tracé als toen.

 

Op de website topotijdreis.nl kan iedereen zelf zien hoe het wegennet de afgelopen ruime 150 jaar is veranderd.

Heeft u vragen of opmerkingen? We horen ze graag. Mailt u naar de redactie van de website.

Doede Douma en Feike van der Zee

Oergongspartij weer een groot succes

Zondag 23 Juli was het weer zover en werd de jaarlijkse Oergongspartij weer gekaatst.
Deze Oergangspartij is ooit ontstaan door een groepje kameraden afkomstig uit Morra/Lioessens die richting de 50 jaar gingen. Inmiddels zijn ze allemaal de 50 gepasseerd. Soms als de oudjes het laten afweten word de lijst weer aangevuld met wat jonger talent.(Menno en Hendrik)

Het was zoals altijd weer een spannende middag.
Partuur 1, Jaap Klijnstra, Hendrik Veenstra en Jan de Haan wonnen in de eerste omloop van partuur 2 Brand Boltjes, Menno Hoekstra en Mink-jelle Zijlstra met alles aan de hang . Dit kwam vast mede door de aanschaf van nieuw materiaal van Jan de Haan.
De verliezer van deze partij moest het toen op nemen tegen partuur 3 Klaas de Haan, Piet Braaksma en Robbie Botma. Dit won partuur 2 met een spannende partij met 5-4 6-6.
De derde omloop moest partuur 1 tegen partuur 3. Het werd een makkelijke partij voor partuur 3 5-1 6-4
Met deze uitslagen werden Brand, Menno en Mink-Jelle 1e en mochten de kransen mee naar huis nemen.

Mink-jelle werd deze middag tot koning uitgeroepen
Onder het genot van een natje en een droogje werd er nog lang nagepraat op de camping van Brand en Trudy waar de derde helft werd gehouden. Hoe later op avond hoe sterker de verhalen.

Rioleringswerkzaamheden kruispunt Moarsterwei/Doarpsstrjitte Ljussens

De gemeente heeft bij dorpsbelangen Ljussens aangegeven dat er rioleringswerkzaamheden zullen plaatsvinden. De werkzaamheden zullen bestaan uit  renovatie en het aanpassen van de riolering in het kruispunt Doarpstrjitte / Moarsterwei. De werkzaamheden zijn aanbesteed, de uitvoerder is Aannemersbedrijf Stienstra & Zn Bv te Metslawier (beter bekend onder de naam Zijlstra).

Ter voorbereiding van de werkzaamheden worden de rioleringen voor de bouwvak gereinigd en geïnspecteerd. Er ontstaat dan een duidelijk beeld van de situatie van de riolering in het betreffende kruispunt. De uitvoering van de werkzaamheden staat gepland na de bouwvak. Er zal sprake zijn van minimale overlast.

Mocht bovenstaande vragen oproepen dat kunt u de contactgegevens krijgen van de toezichthouder van de gemeente via dorpsbelangen.

 

Luidklok Lioessens en Morra

Voor iedereen die tijdens de vakantie toch de luidklok van Lioessens wil horen. Een opname van het luiden om 13.00 uur.

En voor de inwoners van Morra uiteraard ook een foto en een opname van het luiden van hun kerkklok.